Het belang van een objectieve beoordeling
Evaluaties zijn belangrijke mijlpalen in elke carrière. Ze bepalen of je gecertificeerd wordt en of je een bepaalde job of studie mag starten. Daarnaast geven ze inzicht in de kennis en vaardigheden die je bezit of nog verder moet ontwikkelen.
Wanneer je als organisatie evalueert, examineert of certificeert, verwacht je bruikbare en vergelijkbare inzichten in de resultaten.
Een absolute basisvoorwaarde voor een correcte toets is dat je de antwoorden zo objectief en consistent mogelijk verbetert. Daarvoor zijn in de loop der jaren verschillende scoringsmechanismen ontwikkeld. Deze kan je in de meeste online toetsplatformen makkelijk instellen.
Ze verschillen vaak onderling qua focus, meer bepaald in:
- de manier waarop ze met gissen omgaan,
- de manier waarop ze gedeeltelijke kennis beoordelen,
- het aantal antwoordmogelijkheden (één of meerdere) die ze in rekening nemen.
3 veelgebruikte scoringsmechanismen voor meerkeuze
1. Positive marking
Dit is het bekendste en vaakst toegepaste mechanisme. Via dit systeem beloon je ieder juist antwoord met een punt. Foute antwoorden of niet-beantwoorde vragen leveren geen punten op. De som van alle correcte antwoorden vormt het resultaat van de toets.

Voordelen
- Bekendste, meest gebruikte mechanisme
- Heel eenvoudig en transparant
Nadelen
- Houdt geen rekening met gokken
2. Negative marking
Deze variant van positive marking is beter bekend als giscorrectie. Ook in dit systeem levert een onbeantwoorde vraag een nulscore op, maar een fout antwoord wordt ‘bestraft’ met een negatieve score. Een juist antwoord levert uiteraard de volledige positieve score op.
De negatieve score bij een fout antwoord is meestal gelijk aan -1/( n-1), waarbij n staat voor het aantal antwoordmogelijkheden. Bij een vraag met 4 keuzes krijg je bij een fout antwoord dus -1/3.

Voordelen
- Houdt rekening met gokken
- Makkelijk toepasbaar
Nadelen
- Houdt geen rekening gedeeltelijke kennis
- Stress en angst kunnen het resultaat beïnvloeden (omdat een fout antwoord bestraft wordt, zal een vraag vaker onbeantwoord blijven)
3. Elimination marking
Met dit mechanisme beloon je ook gedeeltelijke kennis door meerdere antwoorden mogelijk te maken. Hier maak je dus gebruik van een multiple response vraag. Welke score een deelnemer krijgt, hangt af van het aantal antwoorden dat hij geeft en of hij ook het juiste antwoord selecteert.

Voordelen
- Houdt rekening met gedeeltelijke kennis
- Brengt het kennisniveau het nauwkeurigst in kaart
Nadelen
- Gokken wordt niet ontmoedigd
- Vereist wat uitleg aan de deelnemers
Een passend scoringsmechanisme bepalen…
… is geen exacte wetenschap. Voordat je een keuze maakt, stel je jezelf best volgende vragen:
- Welk mechanisme past het best bij het type kennis dat ik toets?
- Hoe wil ik omgaan met gokken?
- Hoe wil ik omgaan met gedeeltelijke kennis?
Daarnaast kunnen andere factoren je keuze beïnvloeden. Denk maar aan de cultuur in je organisatie, eerdere ervaringen met mechanismen, je doelgroep …
Het ideale systeem bestaat dus niet. Door jezelf de juiste vragen te stellen en rekening te houden met de pro’s en contra’s van elk systeem, maak je zonder twijfel de juiste keuze.
